‼️BỆNH SỞI – phát hiện, điều trị và phòng bệnh‼️
Sởi là bệnh truyền nhiễm cấp tính do virut sởi gây ra. Đây là một trong những nguyên nhân gây tử vong hàng đầu ở trẻ em. Sau đây mời quý vị và các bạn cùng theo dõi phần tư vấn của bác sĩ Đỗ Minh Hùng – bệnh viện nhi đồng 1, là bác sĩ hiện đang hỗ trợ chuyên môn tại khoa Nội – Nhi, bệnh viện huyện Củ Chi về nội dung “Bệnh Sởi – phát hiện, điều trị và phòng ngừa”.
Câu hỏi 1: Xin chào bác sĩ! Câu hỏi đầu tiên, xin bác sĩ cho biết bệnh sởi có những biểu hiện gì để chúng ta có thể nhận biết được?
🍀BS Hùng: Sởi là bệnh truyền nhiễm cấp tính do virut sởi gây ra. Bệnh này chủ yếu lây qua đường hô hấp hoặc là tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết ở đường mũi, họng của bệnh nhân.
Làm thế nào để bố mẹ biết và phát hiện trẻ bị bệnh sởi? Theo y khoa, trẻ bệnh sởi trải qua các giai đoạn sau:
– Ủ bệnh: trẻ tiếp xúc với trẻ bị bệnh trong 10 đến 14 ngày trước đó, sau đó ủ bệnh ngấm ngầm trong vòng 10 đến 14 ngày, sau đó vào giai đoạn thứ 2 khởi phát.
– Khởi phát: trong giai đoạn này thì trẻ sốt rất cao (39-40 độ) diễn ra khoảng 2 đến 4 ngày, kèm theo biểu hiện sốt là viêm long đường hô hấp trên, chảy nước mũi, ho khan kéo dài, khàn tiếng, có hạt Koplik trong miệng, chảy nước mắt, viêm màng tiếp hợp, mắt có gỉ kèm nhèm, sưng nề mí mắt. Sau khi sốt 3-4 ngày thì đến phát ban.
– Phát ban: ngoài sốt cao thì trẻ phát ban. Ban của sởi khác với ban trong nhiễm siêu vi thong thường, sốt phát ban thông thường. Ban sởi mọc theo thứ tự bắt đầu ngày thứ nhất từ đầu, mặt, cổ. Ngày thứ 2 mọc ở ngực lưng, cánh tay. Ngày thứ 3 mọc ở bụng, mông, đùi, chân. Khi ban mọc tới chân hết sốt. Nếu trẻ qua giai đoạn phát ban toàn thân mà không có biến chứng gì thì sẽ vô giai đoạn hồi phục của sởi.
– Hồi phục: ban sẽ nhạc đi màu xám, bong vẩy sẫm màu như vằn da hổ. Đôi khi trẻ ho kéo dài 1- 2 tuần sau khi hết ban.
Câu hỏi 2: Hiện nay, việc điều trị cho trẻ bị sởi được thực hiện như thế nào thưa bác sĩ?
🍀BS Hùng: Sởi không có hướng điều trị đặt hiệu, chủ yếu là vệ sinh da, vệ sinh mắt, vệ sinh miệng mũi, dùng nước muối sinh lý; nhỏ mắt nếu trẻ bị viêm kết mạc, nhỏ mũi để thông đường thở, tắm rửa cho trẻ như ngày thường để vệ sinh da. Thân nhân chăm sóc trẻ, nhân viên chăm sóc trẻ phải vệ sinh tay tránh lây lan cho trẻ khác. Đảm bảo dinh dưỡng nhiều hơn trong giai đoạn bị sởi vì lúc này đề kháng của bé kém, ăn kém, sốt mất nước, cho nên phải tăng cường dinh dưỡng, cung cấp đầy đủ nước, rau, trái cây các loại. thứ ba là hạ sốt, bé sốt cao đáp ứng với các thuốc hạ sốt kém. Hạ sốt thường dùng là paracetamon, nếu trẻ sốt cao quá đáp ứng thuốc hạ sốt kém thì áp dụng lao mát, chờm nước ấm. Đặc biệt là bổ sung Vitamin A, bệnh này khác với những bệnh lý khác rất cần Vitamin A. Đối với trẻ từ 6 tháng đến dưới 12 tháng tuổi bị sởi thì bổ sung 100.000 UI Vitamin A, còn những trẻ trên 12 tháng tuổi thì cho 200.000 UI Vitamin A, trẻ dưới 6 tháng tuổi khả năng ít bị bệnh nhưng nếu có thì cho liều là 50.000 UI Vitamin A, bổ sung vào ngày thứ nhất, đôi khi vào ngày thứ 2 có thể bổ sung nếu như trẻ đó có những dấu hiệu của thiếu Vitamin A. Đối với những quốc gia, vùng dịch tể thường thiếu vitamin A do dinh dưỡng … như ở Việt Nam thì người ta khuyến cáo nên bổ sung vitamin A như liều bổ sung cho sởi ngay cả khi không mắc sởi.
Câu hỏi 3: Vậy cách phòng ngừa bệnh sởi phải thực hiện ra sao?
🍀BS Hùng: Tiêm vaccine sởi là một biện pháp hiệu quả của phòng bệnh sởi. Đây là phần quan trọng mà bố mẹ và người thân các bé cần lưu ý. Hiện nay chúng ta đã có vaccine sởi với nhiều phát đồ ngừa sởi cho trẻ. Vaccine sởi là virut sống giảm độc lực. Theo tổ chức y tế thế giới WHO thì mũi đầu tiêm lúc 9 tháng, nơi có tầng suất mắc sởi cao (như ở Việt Nam) thì 1 năm sau phải tiêm nhắc lại. liều thứ 2 là lúc khoảng 5 đến 6 tuổi. Ở Việt Nam tiêm liều 1 vào lúc trẻ 9 tháng tuổi liều 2 vào lúc 18 tháng tuổi. đối với các nước tiên tiến tần suất mắc bệnh không cao thì liều 1 tiêm vào khoảng 12 đến 15 tháng, liều 2 tiêm vào lúc bé 5 đến 6 tuổi. Đối với nhân viên tiếp xúc với khoa có nguy cơ tiếp xúc với trẻ sởi thì ta phải tiêm ngừa cho nhân viên luôn. Ngoài ra cần cách li bệnh nhân và vệ sinh cá nhân. Giai đoạn lây là 4 ngày trước khi ra ban và 4 ngày sau khi ra ban là giai đoạn lây nhiễm thường gặp và lây nhiều nhất là lúc sắp ra ban và 1 ngày sau ra ban. Và chúng ta phải sử dụng khẩu trang phẫu thuật cho bệnh nhân, người chăm sóc tiếp xúc gần với nhân viên y tế.
Câu hỏi 4: Để hạn chế bệnh sởi, bác sĩ có khuyến cáo nào đối với người dân?
🍀BS Hùng: Những khuyến cáo của bộ y tế gởi đến người dân là chủ động đưa con em từ 9 tháng tuổi chưa tiêm ngừa sởi và từ 18 tháng tuổi chưa tiêm đủ 2 liều vaccine sởi nên đưa trẻ đến trạm y tế xã để tiêm ngừa sởi. Còn đối với những trẻ khi có dấu hiệu sốt, ho, chảy nước mũi, phát ban, phải sớm đưa đến các cơ sở y tế gần nhất để khám, điều trị tránh những biến chứng và những diễn tiến nặng của bệnh sởi, hạn chế đưa trẻ đến các bệnh viện lớn nhằm tránh lây nhiễm sởi từ các bệnh viện. Bệnh sởi rất dễ lây nên không cho trẻ gần và tiếp xúc với trẻ nghi mắc sởi. Chúng ta thường xuyên rửa tay bằng xà phòng khi chăm sóc trẻ và đảm bảo các biện pháp tăng cường dinh dưỡng cho trẻ.
Xin cảm ơn bác sĩ Đỗ Minh Hùng!

 

 

Bình luận